Maand: oktober 2012

Morfine, Rutte & Asscher

Gisteren heb ik een recept voor 20 fentanyl neussprays voorgeschreven. Dat blijkt € 1640 te kosten. De gewone morfine kost € 0,40 per stuk. Fentanyl is een zusje van morfine. De neusspray is bedoeld voor snel effect, voor tussendoor pijn. Het is een eenmalige dosis. “Eenmalige dosis” betekent dat even puffen om te zien of de neusspray het doet, zoals je bij Otrivin neusspray doet, de muggen in de kamer pijnvrij maakt à € 82 en dan is de spray leeg. De patiënt vertelt dan dat  die neusspray niet werkt. Dus verhoog ik de dosis naar € 3280. De muggen zal het een zorg zijn, maar de patiënt heeft nog steeds pijn. Het argument voor deze torenhoge prijs

Samen pijn

Omgaan met chronische pijn kent vele stijlen, zoals flink doorlopen, het zelf opknappen en niks laten merken. Dat kan neutraal, dat kan demonstratief, om begrip te forceren. Partners van mensen  met chronische pijn reageren daarop heel verschillend. Ook partners verschillen in omgaan met narigheid, in dit geval met de pijn van de ander. Hoe dit uitpakt is onderzocht met opnames van partnergesprekken. Een derde van de pijnpatiënten uit zich neutraal tegenover hun partner. Ze laten niet veel merken hoe zwaar het is, maar doen ook niet stoerder dan ze zijn. De rest heeft zo zijn eigen repertoire, zoals dramatiseren, demonstratief onmachtig zijn, catastrofale overwegingen uiten dat het zo meteen wel erger zal worden, of depressief of angstig klagen tegenover hun partner.

Triptan medicijnen als diagnostiek

Wel of geen effect van migrainemedicijnen – de triptanen – om gewone hoofdpijn van migraine te onderscheiden is geen goede aanpak. Een behandeling die aanslaat pleit niet zomaar voor de diagnose. Voor een diagnose is diagnostiek nodig. Hoge koorts die hoog blijft ondanks paracetamol betekent niet dat er geen koorts is. Er is ooit een vergelijkende studie gedaan waarbij bleek dat mensen met spanningshoofdpijn ook kunnen opknappen van een triptan. Ik heb dit nooit in het openbaar durven vertellen, bang als ik was dat half Nederland triptanen ging gebruiken. Want half Nederland heeft gewone hoofdpijn en triptanen zijn pittige en dure medicijnen.

Tumor bij toeval

Als we een toevaltumor vinden, dan noemen we dat gekscherend een incidentaloom. Geruststellingdiagnostiek levert veel incidentalomen op. Zomaar een CT-scan doen bij onverdachte hoofdpijn levert een tumor op bij 0,5% van de mensen. Bij mensen zonder hoofdpijn ook. Dat heeft dus geen zin. Ze vinden altijd wat, zonder verband met de klachten. De meer precieze MRI-scan bij mensen zonder klachten is nog erger. Dan zie je soms allerlei vlekjes die je niet snapt; en wat dan?  Als het al op een hersentumor lijkt, dan zijn dat de categorieën groeit-niet-dus-afblijven, niet-te-behandelen, behandel-pas-bij-klachten, behandel-bij-groei of geen-idee-wat-we-daar-zien. Je weet langer dat je een hersentumor hebt, maar je kunt er niets mee. Je leeft geen dag langer.

Radioactieve opvoeding

Bij ongelukken met radioactieve straling kunnen de mensen later kanker krijgen. Dat komt omdat straling het DNA beschadigt en kanker is een ziekte van het DNA, van je aanleg dus. Hoe meer blootstelling aan straling, hoe meer kans op kanker. Straling verziekt je aanleg. De oorzaak van angststoornissen heeft twee kanten: aanleg en aangeleerd angstgedrag. We denken dat de gevoeligheid voor het ontwikkelen van een angststoornis voor de helft door je DNA bepaald wordt. Met zo’n aanleg word je geboren en is onveranderbaar, denken we.  De andere helft wordt verklaard door angstgedrag wat je ongemerkt aanleert. Angstgedrag kun je weer afleren, denken we. Echter, het ziet er langzamerhand naar uit dat ook de aanleg voor angststoornis te beïnvloeden is. In ieder geval is de aanleg van een gezond kind te verprutsen door verwaarlozing, emotionele mishandeling en andere vreselijkheden.